Karatepak kiezen: stof, maat en gewicht
Een karatepak is een eenvoudig kledingstuk met drie beslissingen: hoe zwaar, hoe groot, en waarvoor. Wie die drie goed neemt, heeft er jaren plezier van.
Gepubliceerd op Door de redactie van Karate Journaal
Het gewicht van de stof
Karatepakken worden aangeduid in het gewicht van hun stof, meestal ergens tussen licht en zwaar canvas. Een lichte stof is koel, droogt snel en beweegt makkelijk; een zware stof valt strakker, blijft beter in vorm en geeft de karakteristieke klap bij een snelle techniek. Dat geluid is geen bijzaak: veel leraren gebruiken het om timing te horen.
Voor een beginner is een lichte tot middelzware stof het verstandigst. Zware pakken zijn warm, duur en onhandig in een zaal waar veel bewogen wordt, en het voordeel ervan komt pas tot zijn recht bij iemand wiens techniek al scherp is. Wat er in de eerste maanden geoefend wordt, staat in het artikel over kihon en basistechnieken.
Kata of kumite
Er bestaan pakken die specifiek voor de vorm zijn gemaakt en pakken die voor het gevecht zijn bedoeld. Een katapak heeft een zwaardere stof en een strakkere snit, zodat elke beweging scherp afgetekend wordt. Een kumitepak is lichter en ruimer, met een kortere jas en meer bewegingsvrijheid in de schouders.
Voor de meeste mensen is dat onderscheid niet nodig: één algemeen pak volstaat jarenlang. Het wordt pas relevant wanneer iemand serieus aan wedstrijden meedoet, en dan schrijft het reglement soms zelfs de snit voor. De vormen waarin dat speelt, staan in het overzicht van de wedstrijdvormen in karate.
Koop het pak dat past bij de zaal waarin je traint, niet bij het karate dat je op beeld hebt gezien.
Maat en krimp
Maten worden meestal in centimeters aangegeven en volgen ruwweg de lichaamslengte. Katoen krimpt, en een deel van de pakken krimpt fors bij de eerste wasbeurten. Een half maatje ruimer kopen is daarom gebruikelijk, met de mouwen tot net over de pols en de broek tot over de enkel.
Bij kinderen speelt daarnaast de groei mee. Een pak dat twee maten te groot is, hindert bij elke oefening en maakt een kind onzeker over de eerste weken; een half jaar meegroeien is de praktische grens. Wat er verder bij een jeugdgroep komt kijken, staat in de rubriek over karate voor kinderen.
De band
De band hoort bij de graad en wordt door de club of de bond bepaald. Hij komt in verschillende lengtes, en de juiste lengte is die waarbij de uiteinden na het knopen ongeveer tot halverwege het bovenbeen komen. Te lang zit in de weg bij het vallen, te kort blijft niet zitten.
De band wordt in de meeste zalen niet gewassen. Dat is geen voorschrift maar een gewoonte, en zolang hij droog wordt opgeborgen is er niets tegenin te brengen. Hoe het gordelsysteem in elkaar zit, staat in het artikel over kyu- en dangraden.
Onderhoud
Een pak wast op dertig graden, zonder wasverzachter, en het droogt aan de lucht. Wasverzachter maakt het katoen slap en haalt precies dat weg waar een zwaardere stof voor gekocht is. De naden bij de schouders en het kruis zijn de plekken waar een pak begint te bezwijken; wie daar bij de eerste rafel iets aan laat doen, verlengt de levensduur met jaren.
Twee pakken zijn geen overbodige luxe zodra iemand twee keer per week traint, en zeker niet bij kampen of toernooien. Wat er verder in de tas hoort, staat in het artikel over beschermers voor karate.
Wat een pak kost
De prijzen lopen sterk uiteen, en het verschil zit vrijwel volledig in het gewicht van de stof en de afwerking van de naden. Voor een beginner is het goedkoopste model bijna altijd voldoende: het gaat twee jaar mee, en tegen die tijd weet iemand precies wat hij van een volgend pak wil.
Duurdere pakken lonen bij mensen die meerdere keren per week trainen of aan wedstrijden meedoen. Ze houden hun vorm langer, ze scheuren minder snel bij de schouders, en ze reageren hoorbaar op een snelle techniek. Dat laatste is voor een gevorderde een echt argument en voor een beginner geen enkel.
Tweedehands
Een tweedehands pak is prima, mits de naden intact zijn en de stof nog stevig aanvoelt. Let vooral op het kruis en de oksels; dat zijn de plekken die als eerste bezwijken. Verenigingen hebben vaak een kist met pakken die kinderen zijn ontgroeid, en dat is voor een jeugdlid de verstandigste eerste aanschaf.